Cystoskopia

    CZYM JEST CYSTOSKOPIA

Cystoskopia to endoskopowa, czyli od wewnątrz, metoda oceny pęcherza moczowego oraz cewki moczowej. Wskazania do cystoskopii diagnostycznej obejmują poszukiwanie przyczyn takich objawów i schorzeń jak krew w moczu, nietrzymanie moczu, bolesne oddawanie moczu, osłabienie strumienia moczu, nadreaktywny pęcherz. Podczas cystoskopii ocenia się wizualnie dolne drogi moczowe, a także możliwe jest pobranie wycinka błony wyścielającej pęcherz moczowy. 

    RODZAJE CYSTOSKOPII

Istnieją dwa typy cystoskopii. Cystoskopia giętka, którą wykonujemy w Klinice Golden Care polega na wprowadzeniu przez cewkę do pęcherza moczowego cienkiego i gietkiego endoskopu.  Zabieg wykonuje się w znieczuleniu miejscowym cewki przy pomocy jałowego żelu ze środkiem znieczulającym. Zaletą cystoskopii giętkiej jest brak konieczności znieczulenia ogólnego, krótki pobyt w klinice, możliwość dokładnego obejrzenia pęcherza, praktyczny brak traumatyczności zabiegu i ogólny wysoki komfort pacjenta. 

Innym rodzajem cystoskopii jest cystoskopia sztywna, która polega na wprowadzeniu przez cewkę do pęcherza moczowego szerokiego i sztywnego endoskopu. Ze względu na traumatyczność oraz ból podczas zabiegu pacjent musi być w tym wypadku poddany znieczuleniu ogólnemu. Cystoskopię sztywną częściej wykonuje się w warunkach szpitalnych oraz wtedy, gdy niezbędne jest wykonanie większego zabiegu wewnątrz pęcherza moczowego, np. usunięcie guza pęcherza. 

    PRZYGOTOWANIE DO CYSTOSKOPII 

Na tydzień przed cystoskopią należy wykonać następujące badania krwi: morfologia, INR, APTT, CRP oraz badanie ogólne moczu, a wyniki tych badań dostarczyć na kolejny dzień do Kliniki celem oceny przez lekarza. Dzień przed lub w dniu cystoskopii konieczne jest ponowne badanie ogólne moczu, a jego wynik wynik musi sprawdzić lekarz. Przed cystoskopią urolog wykonujący zabieg może również zalecić profilaktyczne przyjęcie antybiotyku. Przed zabiegiem pacjent otrzymuje do zapoznania się formularz świadomej zgody na procedurę cystoskopii. 

    PRZEBIEG CYSTOSKOPII 

Przed rozpoczęciem giętkiej cystoskopii Pacjent może być poproszony o opróżnienie pęcherza moczowego. Badanie odbywa się na fotelu zabiegowym w pozycji podobnej do ginekologicznej z szeroko rozłożonymi nogami opartymi na podpórkach. W zależności od ustaleń z lekarzem przed badaniem możliwe jest podanie leku uspokajającego. W celu komfortowego i bezbólowego przebiegu procedury do cewki moczowej aplikowany jest żel poślizgowy ze środkiem znieczulającym, a dopiero potem zakładany jest sam endoskop, za pomocą którego lekarz bada wizualnie pęcherz moczowy. Aby dokładna wizualizacja była możliwa pęcherz musi być wypełniony, a wypełnia się go przy pomocy sterylnego i klarownego płynu. Wypełnienie pęcherza sprawi, że pojawi się uczucie parcia na mocz, który oddać będzie można zaraz po zakończeniu badania. Podczas cystoskopii może zainstnieć potrzeba pobrania wycinków na badanie histopatologiczne, np. gdy lekarz stwierdzi obecność guza w pęcherzu. 

    BEZPIECZEŃSTWO CYSTOSKOPII

Cystoskopia jest badaniem inwazyjnym. Cystoskopia giętka pod względem mechanicznym jest badaniem bezpiecznym, a ryzyko uszkodzenia struktur układu moczowego jest niezwykle małe. Poważnymi powikłaniami cystoskopii, które należy zawsze brać pod uwagę jest infekcja układu moczowego, a wtórnie posocznica, oraz przedłużone krwawienie po biopsji. W celu zapobieżenia infekcji konieczne może być podanie antybiotyku, a sam Pacjent powinien przyjmować po zabiegu dużo płynów, aby przepłukać pęcherz i układ moczowy. W celu minimalizacji ryzyka przedłużonego krwawienia na kilka dni przed cystoskopią wykonywane są badania krwi w kierunku parametrów krzepnięcia. Potencjalnym działaniem niepożądanym po cystoskopii może być utrudnienie w oddawaniu moczu, a w takim wypadku konieczne może być tymczasowe założenie cewnika moczowego.

Po cystoskopii przez kilkanaście godzin Pacjent może odczuwać pieczenie w cewce. W celu minimalizacji tego odczucia można po zabiegu więcej pić, np. 0,5 l ciepłej herbaty na godzinę przez dwie godziny po zabiegu. Pomocny jest także ciepły prysznic lub ciepłe okłady.  

Objawy grożnych powikłań. Gdyby po badaniu pojawił się ból w podbrzuszu lub w plecach, albo gdyby pojawił się wzrost temperatury lub gorączka, albo jakiekolwiek niepokojące objawy wtedy koniecznie należy skontaktować i zgłosić się do lekarza, a w godzinach nocnych lub w dniach świątecznych do najbliższego SOR (Szpitalny Oddział Ratunkowy). 

    BEZPIECZEŃSTWO MIKROBIOLOGICZNE

W celu minimalizacji ryzyka przeniesienia poprzez sprzęt endoskopowy infekcji z pacjenta na pacjenta, cystoskopy poddawane są czyszczeniu, myciu i dezynfekcji wysokiego (!) poziomu każdorazowo przed użyciem oraz po użyciu – czyli aż 2 razy. Z kolei narzędzia do pobierania wycinków błony śluzowej (kleszczyki), które są używane podczas cytstoskopii, to narzędzia jednorazowe i są przeznaczone tylko dla jednego pacjenta, a po użyciu utylizowane.