Żylaki kończyn

    Definicja i przyczyny

Czym są żyły? Żyły to naczynia krwionośne, którymi krew z narządów ciała odprowadzana jest w kierunku serca. Co napędza przepływ krwi z kończyn dolnych ku sercu? Główną siłą napędzającą przepływ krwi z żył nóg są skurcze mięśni. Aby krew pod wpływem grawitacji nie cofała się z powrotem do kończyn niezbędne są prawidłowo funkcjonujące zastawki w żyłach.

Gdzie w nogach znajdują się żyły? W obrębie żył kończyn dolnych znajdują się dwa zasadnicze układy żylne - układ żył głębokich i układ żył powierzchownych. Oba układy łączą się razem w okolicy pachwiny oraz dołu podkolanowego, a także na różnych poziomach nogi tzw. żyłami przeszywającymi. Każde połączenie układu głębokiego i powierzchownego posiada naturalnie zastawkę, która zapobiega cofaniu się krwi w niewłaściwym kierunku. 

Czym są żylaki? Żylaki to nadmierne i niefizjologiczne poszerzenie odcinka żyły. W poszerzonej żyle dochodzi do zaburzenia, spowolnienia lub odwrócenia kierunku przepływu krwi. Czynniki te sprzyjają wystąpieniu zakrzepicy, a także rozwojowi niekorzystnych zmian w tkance skóry, np. owrzodzeniu. 

Jakie są przyczyny powstawania żylaków? Żylaki mogą powstawać na skutek osłabienia i złego funkcjonowania zastawek żył (np. siedzący tryb życia, praca w pozycji stojącej, zespół pozakrzepowy), osłabienia ścianek żył (np. podeszły wiek, długotrwałe leczenie sterydami), leżącego powyżej utrudnienia odpływu z układu żylnego (np. guz jamy brzusznej, niewdolność serca, ciąża, otyłość). Czynnikami ryzyka rozwoju żylaków są także obciążenie genetyczne, podeszły wiek, płeć żeńska.  

    Badania obrazowe 

Podstawowym badaniem oceniającym żyły kończyn dolnych jest badanie dopplerowskie USG. Dodatkowa diagnostyka obejmuje również USG jamy brzusznej, które niezbędne jest do wykluczenia ucisku na układ żylny w obrębie brzucha. Z kolei badanie żył światem LED wykonywane jest podczas zabiegów na żyłach. 

    Leczenie 

Leczenie żylaków jest wielopłaszczyznowe. W ramach higieny życia zaleca się obniżenie masy ciała, unikanie noszenia obcisłych bluzek i spodni, unikanie długotrwałego przebywania w pozycji stojącej lub siedzącej w bezruchu, unoszenie nóg podczas leżenia. U osób zatrudnionych przy pracach biurowych zaleca się okresowe skurcze łydek i ruchy stóp, okresowe wstawanie zza biurka. 

W ramach postępowania medycznego stosuje się kompresoterapię pończochami lub rajstopami uciskowymi, a także leczenie zabiegowe i wspomagające farmakologiczne. Możliwe są róznorodne metody postępowania zabiegowego dobierane indywidualnie do wielkości żylaków, schorzeń współistniejących, preferncji pacjenta. Leczenie farmakologiczne, m. in. preparatami z wyciągów z kasztanowca, wspomaga zmniejszenie objawów takich jak uczucie ciężkości; nie cofa jednak żylaków. 

Metoda leczenia chirurgicznego o dużym stopniu inwazyjności to klasyczny stripping chirurgiczny. Metody chirurgiczne o średnim stopniu inwazyjności obejmują krosektomię i miniflebektomię. Metoda zabiegowa o średnim stopniu inwazyjności to endowaskularna terapia laserowa niewydolnych żył / żylaków (EVLT). Metody o małym stopniu inwazyjności to skleroterapia, laserowe leczenie endo-periwaskularne. Więcej o metodach leczenia zabiegowego >>>.

    Lekarze

Angiolog / Chirurg  >>> 
Specjalista chorób wewnętrznych  >>>